Cách hệ thống phân tích một mã

Nguyên tắc vàng: máy tính tính, AI diễn giải

Mô hình ngôn ngữ (AI) đọc hiểu văn bản rất tốt nhưng có thể tính nhầm hoặc “bịa” con số. Vì vậy công việc được chia hẳn làm hai:

AI chạy trên máy chủ riêng của hệ thống. Nó chỉ nhận một “gói dữ liệu” gồm các số đã tính sẵn (mỗi số có mã như M08, V01), và mọi nhận định phải trích dẫn mã đó.

Dữ liệu lấy từ đâu

Càng gần người tạo ra thông tin thì càng đáng tin. Hệ thống xếp nguồn thành 4 tầng:

Cụ thể, với mỗi mã hệ thống lấy:

Dữ liệu gốc được lưu nguyên trạng trước khi chuẩn hóa, nên luôn truy ngược được con số đến từ đâu.

Quy trình 14 bước

Chặng 1 — Chuẩn bị dữ liệu

1. Xác thực mã

   Chuẩn hóa cách gõ (FPT HPG, FPT, HPG…), kiểm tra mã có tồn tại. Gõ sai thì gợi ý mã gần đúng. Đồng thời đánh giá bối cảnh thị trường chung (VNINDEX đang tăng, giảm hay đi ngang).

2. Lấy dữ liệu thị trường mới nhất

   Giá, khối lượng đến phiên gần nhất.

3. Lấy dữ liệu tài chính mới nhất

   Báo cáo quý gần nhất, tính TTM (cộng 4 quý gần nhất) để có bức tranh 12 tháng mới nhất.

4. Lấy lịch sử tài chính 5 năm

   Đủ dài để thấy xu hướng và chu kỳ. Nếu nguồn lỗi, dùng dữ liệu đã lưu và ghi chú lại.

Chặng 2 — Tính toán (máy tính)

5. Chỉ số chất lượng doanh nghiệp (Munger)

   M01–M26: tăng trưởng 5 năm, biên lợi nhuận, ROE, ROIC, nợ vay, khả năng trả lãi, dòng tiền so với lợi nhuận, cổ tức, pha loãng, độ ổn định. Kèm kiểm tra cờ đỏ kế toán tự động.

6. Định giá

   P/E, P/B, EV/EBITDA, tỷ suất dòng tiền tự do; P/E so với lịch sử 5 năm và đối thủ; DCF 3 kịch bản (bi quan / cơ sở / lạc quan); biên an toàn.

7. Chỉ số xu hướng giá (Livermore)

   L01–L19: lợi nhuận 1/3/6/12 tháng, sức mạnh so với VNINDEX, giá so với MA20/50/200, khoảng cách tới đỉnh 52 tuần, khối lượng, vượt đỉnh có xác nhận, dấu hiệu tích lũy/phân phối.

Chặng 3 — Đọc & diễn giải (AI có kiểm soát)

8. Catalyst — sự kiện có thể thay đổi câu chuyện

   Mỗi sự kiện ghi: thời điểm dự kiến, tác động tài chính, xác suất, nguồn. Tin đồn không được coi là catalyst.

9. Rủi ro

   9 nhóm: kinh doanh, tài chính, định giá, thanh khoản, quản trị, pháp lý, vĩ mô, hàng hóa, thực thi — mỗi rủi ro lớn có tín hiệu cảnh báo sớm.

10. Inversion — điều gì chứng minh mình sai

    Luận điểm tăng, luận điểm giảm, ẩn số, và tiêu chí từ bỏ đo được (ví dụ “ROIC dưới 12%”, “dòng tiền tự do âm 3 quý liền”). Cũng ở bước này AI đánh giá lợi thế cạnh tranh và ban lãnh đạo.

Chặng 4 — Kết luận

11. Tính điểm

    5 điểm 0–100 và điểm tổng hợp. Mỗi điểm phân rã được về điểm thành phần và chỉ số gốc.

12. So sánh các mã

    Khi bạn nhập nhiều mã: đặt cạnh nhau, chỉ ra mã nào mạnh ở góc nào.

13. Xếp hạng ưu tiên

    Kiểm tra theo thứ tự: RED FLAG → A → B → C → D → N. Cờ đỏ nghiêm trọng luôn thắng điểm cao.

14. Lưu kết quả & xuất báo cáo

    Lưu điểm vào lịch sử (không ghi đè lần trước), so sánh với lần phân tích trước, phát cảnh báo nếu có thay đổi lớn, xuất báo cáo.

Chống bịa số

• Mỗi con số có lý lịch: nguồn, kỳ báo cáo, ngày công bố, ngày lấy, phiên bản công thức, mức tin cậy.
• Mỗi phát biểu được phân loại: FACT (sự thật có nguồn), CALCULATION (tính từ sự thật), ESTIMATE (ước tính), INTERPRETATION (nhận định), RUMOR (tin đồn). Ước tính không bao giờ được trình bày như sự thật.
• Hậu kiểm AI: trích dẫn đến mã không có trong gói dữ liệu bị loại; con số lạ mà AI tự đưa ra khiến AI phải làm lại.
• Nhãn dữ liệu: DATA_NOT_AVAILABLE, STALE_DATA (dữ liệu cũ), DATA_CONFLICT (hai nguồn mâu thuẫn), PROXY (dùng số thay thế), LOW_CONFIDENCE.
• Không giả độ chính xác: DCF ghi theo khoảng (“khoảng 31.000 – 49.000 đ”), không ghi “39.594,27 đ”.

Tự cập nhật & cảnh báo

Mã trong danh sách theo dõi được hệ thống tự chăm sóc, bạn không cần bấm gì:

AI chỉ được gọi lại khi có thông tin mới: có BCTC kỳ mới, có công bố chính thức mới, hoặc kết quả cũ hơn 30 ngày. Ngoài ra dùng lại kết quả gần nhất và ghi rõ ngày.

Cảnh báo được phát khi: điểm đổi từ 10 trở lên, đổi hạng, xuất hiện cờ đỏ, hoặc một tiêu chí từ bỏ bị kích hoạt (luận điểm có thể đã hỏng).

Báo cáo có gì

1. Tóm tắt: bảng điểm, hạng, lý do một câu
2. Chất lượng doanh nghiệp (Munger)
3. Định giá: bảng bội số, DCF 3 kịch bản, biên an toàn và giả định
4. Xu hướng giá (Livermore): 12 chỉ số, trạng thái xu hướng, bối cảnh thị trường
5. Catalyst
6. Rủi ro
7. Inversion: luận điểm tăng/giảm, tiêu chí từ bỏ
8. Đánh giá cuối: trả lời 12 câu hỏi — doanh nghiệp có chất lượng không, có đang cải thiện không, giá trị nội tại bao nhiêu, giá hiện tại có hấp dẫn không, rủi ro lớn nhất là gì, cần theo dõi gì tiếp…

Báo cáo tải về được dạng Markdown hoặc JSON.

Giới hạn hiện tại

• Ngân hàng, chứng khoán, bảo hiểm, bất động sản dùng bộ chỉ số riêng (ngân hàng: biên lãi thuần, nợ xấu, CASA…; bất động sản: tồn kho, người mua trả trước…) và định giá bằng P/B–ROE. Bất động sản chưa có định giá theo từng dự án (RNAV) vì thiếu số liệu dự án.
• Mỗi người có giới hạn số lượt phân tích mỗi ngày để máy chủ AI không quá tải.
• Định giá (DCF, biên an toàn) luôn là ước tính và rất nhạy với giả định.
• Phân tích dựa trên dữ liệu công khai; không thay thế việc đọc trực tiếp BCTC và công bố của công ty.

Tiếp: các khái niệm →